Türkiye'de milyonlarca sosyal medya kullanıcısını ve aileleri yakından ilgilendiren yeni düzenlemede geri sayım sona eriyor.
Çocukların dijital ortamda korunmasını amaçlayan yaş doğrulama sistemi, 1 Kasım 2026 Pazar günü yürürlüğe girecek.
10 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik ile sosyal medya platformlarına yeni yükümlülükler getirildi.
Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan düzenlemeye göre sosyal ağ sağlayıcıları, 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunamayacak.
Yaş sınırını karşılamayan kullanıcıların hesap açma talepleri reddedilecek.
Yeni sistemde 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına ulaşmamış kullanıcılar için de özel güvenlik önlemleri uygulanacak. Hesap gizliliği, mesajlaşma, canlı yayın, reklam gösterimi ve içerik akışları yeniden düzenlenecek.
15 YAŞ ALTINA SOSYAL MEDYA YASAĞI! MEVCUT HESAPLAR NE OLACAK?
Yeni düzenlemeyle birlikte 15 yaşından küçük çocukların sosyal medya platformlarında hesap oluşturmasına izin verilmeyecek.
Platformlar, kullanıcıların yaşını doğrulamak ve belirlenen sınırın altındaki kişilerin hesap açmasını önlemek için gerekli teknik sistemleri kurmakla yükümlü olacak.
Mevcut hesaplar açısından ise geçiş süreci uygulanacak. Sosyal medya şirketlerinin yaş doğrulama işlemlerini 31 Mart 2027 tarihine kadar tamamlaması gerekiyor.
Yapılan kontrollerde 15 yaşını doldurmadığı belirlenen kullanıcıların mevcut hesapları da kapatılacak. Düzenlemenin amacı, çocukların yaşlarına uygun olmayan içeriklere erişimini azaltmak ve dijital platformların çocuk güvenliğine ilişkin sorumluluklarını artırmak.
YAŞ DOĞRULAMASI E-DEVLET ÜZERİNDEN NASIL YAPILACAK?
Yeni dönemin en önemli uygulamalarından biri, e-Devlet üzerinden gerçekleştirilecek yaş doğrulama sistemi olacak. Buna göre kullanıcılar, e-Devlet Kapısı üzerinden kimlik doğrulaması yaptıktan sonra yaş gruplarını gösteren dijital bir belirteç oluşturabilecek. Siber Güvenlik Başkanlığının yaş doğrulama hizmeti üzerinden oluşturulacak belirteç, sosyal medya platformuna iletilecek. Platform, kullanıcının açık kimlik bilgilerini almak yerine yalnızca ilgili yaş sınırını karşılayıp karşılamadığını kontrol edecek. Yaş doğrulama sisteminde kimlik numarası ve doğum tarihi gibi bilgilerin sosyal medya şirketleriyle paylaşılmaması esas alınacak. Böylece kullanıcılar üç temel yaş grubu üzerinden değerlendirilecek: Yeni hesap açılışlarında uygulanacak yaş doğrulama sistemi, mevcut kullanıcılar için belirlenen geçiş takvimi doğrultusunda yaygınlaştırılacak.
15-18 YAŞ GRUBUNA GİZLİ HESAP VE SONSUZ KAYDIRMA KISITLAMASI
Yeni yönetmelik yalnızca 15 yaş altındaki çocukları kapsamıyor. Sosyal medyayı kullanmaya devam edebilecek 15-17 yaş grubundaki çocuklar için de önemli değişiklikler getiriliyor.
Bu gruptaki hesaplarda yüksek düzeyde gizlilik ayarlarının varsayılan olarak uygulanması ve çocukların istenmeyen etkileşimlerden korunması amaçlanıyor.
Yeni kurallar kapsamında:
- Gizli hesap: Çocukların hesapları varsayılan olarak gizli olacak.
- Mesajlaşma sınırı: Çocuklar yalnızca takip ettikleri hesaplardan mesaj alabilecek.
- Canlı yayın yasağı: Çocuk hesaplarından canlı yayın açılamayacak.
- Takipçi gizliliği: Başka kullanıcılar çocukların takipçi ve takip edilen listelerini göremeyecek.
- Reklam kısıtlaması: Çocuk hesaplarına kişiselleştirilmiş reklam gösterilemeyecek.
- Sonsuz kaydırma kısıtlaması: Sürekli içerik tüketimini teşvik eden sonsuz kaydırma yöntemi çocuk hesaplarında kullanılamayacak.
- Ebeveyn denetimi: Aileler hesap ayarlarını kontrol edebilecek, kullanım süresini sınırlandırabilecek ve ücretli işlemleri onaylayabilecek.
Ayrıca çocukların zararlı içeriklerle karşılaşmasını önlemek amacıyla platformların filtreleme ve koruyucu içerik önerisi sistemleri geliştirmesi gerekecek.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş da düzenlemenin çocukların ekran bağımlılığı riskini azaltmayı ve daha güvenli bir dijital ortam oluşturmayı hedeflediğini belirtti.
Yeni kurallara uymayan platformlar hakkında ilgili mevzuat çerçevesinde yaptırımlar uygulanabilecek.
1 Kasım'da yürürlüğe girecek düzenleme, Türkiye'de çocukların sosyal medya kullanımına yönelik en kapsamlı adımlardan biri olarak öne çıkıyor.
