Aydın’ın Kuyucak ilçesine bağlı Kayran Mahallesi’nde bulunan tarihî Osmanlı sancağı, geçmişin izlerini günümüze taşıyor. Sultan II. Abdülhamid döneminde köye verildiği aktarılan sancak, yıllar önce Kayran Camii’nin dolabında bulundu. Tarihî değeri nedeniyle temizlenerek çerçeveletilen sancak, koruma altına alındı.
CAMİNİN DOLABINDAN ÇIKTI
Kayran Camii’nin dolabında bulunan Osmanlı sancağı, fark edilmesinin ardından korunması amacıyla temizlenip çerçeveletildi. Üzerinde Osmanlıca yazılar, ay-yıldız motifleri ve çeşitli semboller bulunan sancak, geçmişten günümüze ulaşan tarihî bir emanet olarak değerlendiriliyor.
SULTAN ABDÜLHAMİD DÖNEMİNE UZANIYOR
Osmanlı Devleti’nin 34. padişahı Sultan II. Abdülhamid’in hükümdarlığı döneminde (1876-1909) Kayran’a verildiği belirtilen sancağın, hangi amaçla gönderildiği henüz kesin olarak bilinmiyor. Osmanlı tarihinde sancaklar, devlet otoritesinin yanı sıra birlik ve beraberliğin de sembolü olarak kabul ediliyordu.
TARİHÎ EMANET MUHTARLIKTA KORUNUYOR
Kayran Camii’nde bulunan ve daha sonra çerçeveletilerek koruma altına alınan tarihî sancak, günümüzde Kayran Mahallesi Muhtarlığında muhafaza ediliyor. Üzerindeki Osmanlıca yazılar ve sembollerle dikkat çeken sancak, mahallenin geçmişine ışık tutabilecek kültürel miraslar arasında yer alıyor.
SANCAĞIN ÜZERİNDE YER ALAN AYETLER VE İBARELER
Tarihî Osmanlı sancağının üzerinde Besmele, çeşitli surelerden ayetler ve dinî ifadeler yer alıyor. Sancakta bulunduğu belirtilen metinler şöyle:
1. BESMELE
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحٖيمِ
Bismillâhirrahmânirrahîm.
2. FETİH SURESİ 1. AYET
اِنَّا فَتَحْنَا لَكَ فَتْحاً مُبٖيناًۙ
İnnâ fetahnâ leke fethan mubînâ.
3. KALEM SURESİ 4. AYET
وَاِنَّكَ لَعَلٰى خُلُقٍ عَظ۪يمٍ
Ve inneke le'alâ hulukin 'azîm.
4. SAFF SURESİ 13. AYET
وَاُخْرٰى تُحِبُّونَهَاۜ نَصْرٌ مِنَ اللّٰهِ وَفَتْحٌ قَر۪يبٌۜ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِن۪ينَ
Ve uhrâ tuhibbûnehâ nasrun minallâhi ve fethun karîb, ve beşşiril mu'minîn.
5. BAKARA SURESİ 154. AYET
وَلَا تَقُولُوا لِمَنْ يُقْتَلُ ف۪ي سَب۪يلِ اللّٰهِ اَمْوَاتٌۜ بَلْ اَحْيَٓاءٌ وَلٰكِنْ لَا تَشْعُرُونَ
Ve lâ tekûlû limen yuktelu fî sebîlillâhi emvât, bel ahyâun ve lâkin lâ teş'urûn.
6. “LEVLÂKE” İBARESİ
لَوْلَاكَ لَمَا خَلَقْتُ الْأَفْلَاكَ
Levlâke lemâ halaktul eflâk.
7. NASR SURESİ (3 AYET)
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحٖيمِ
إِذَا جَاءَ نَصْرُ اللّٰهِ وَالْفَتْحُ ﴿١﴾ وَرأَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ فِي دِينِ اللّٰهِ أَفْوَاجًا ﴿٢﴾ فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَاسْتَغْفِرْهُ إِنَّهُ كَانَ تَوَّابًا ﴿٣﴾
İzâ câe nasrullâhi velfeth. Ve raeytennâse yedhulûne fî dînillâhi efvâcâ. Fesebbih bihamdi rabbike vestağfirh, innehû kâne tevvâbâ.
8. ÂL-İ İMRÂN SURESİ 146-147. AYETLER
وَكَأَيِّنْ مِنْ نَبِيٍّ قَاتَلَ مَعَهُ رِبِّيُّونَ كَثِيرٌ فَمَا وَهَنُوا لِمَا أَصَابَهُمْ فِي سَبِيلِ اللّٰهِ وَمَا ضَعُفُوا وَمَا اسْتَكَانُوا وَاللّٰهُ يُحِبُّ الصَّابِرِينَ ﴿١٤٦﴾ وَمَا كَانَ قَوْلَهُمْ إِلَّا أَنْ قَالُوا رَبَّنَا اغْفِرْ لَنَا ذُنُوبَنَا وَإِسْرَافَنَا فِي أَمْرِنَا وَثَبِّتْ أَقْدَامَنَا وَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكَافِرِينَ ﴿١٤٧﴾
Ve keeyyin min nebiyyin kâtele me'ahû ribbiyyûne kesîr, femâ vehenû limâ esâbehum fî sebîlillâhi ve mâ da'ufû ve mestekânû, vallâhu yuhibbus sâbirîn. Ve mâ kâne kavlehum illâ en kâlû rabbenâğfir lenâ zunûbenâ ve isrâfenâ fî emrinâ ve sebbit akdâmenâ vansurnâ 'alel kavmil kâfirîn.
9. ÂL-İ İMRÂN
Sبَنَّ الَّذِينَ قُتِلُوا فِي سَبِيلِ اللّٰهِ أَمْوَاتًا بَلْ أَحْيَاءٌ عِنْدَ رَبِّهِمْ يُرْزَقُونَ ﴿١٦٩﴾ فَرِحِينَ بِمَا آتَاهُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهِ وَيَسْتَبْشِرُونَ بِالَّذِينَ لَمْ يَلْحَقُوا بِهِمْ مِنْ خَلْفِهِمْ أَلَّا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَ ﴿١٧٠﴾
Ve lâ tahsebennellezîne kutilû fî sebîlillâhi emvâtâ, bel ahyâun 'inde rabbihim yurzekûn. Ferihîne bimâ âtâhumullâhu min fadlihî ve yestebşirûne billezîne lem yelhakû bihim min halfihim ellâ havfun 'aleyhim ve lâ hum yahzenûn.
10. ENFÂL SURESİ 65. AYET
يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ حَرِّضِ الْمُؤْمِنِينَ عَلَى الْقِتَالِ إِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ عِشْرُونَ صَابِرُونَ يَغْلِبُوا مِائَتَيْنِ وَإِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ مِائَةٌ يَغْلِبُوا أَلْفًا مِنَ الَّذِينَ كَفَرُوا بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لَا يَفْقَهُونَ ﴿٦٥﴾
Yâ eyyuhennebiyyu harridil mu'minîne 'alel kıtâl, in yekun minkum 'işrûne sâbirûne yağlibû mieteyn, ve in yekun minkum mietun yağlibû elfen minellezîne keferû biennehum kavmun lâ yefkahûn.
