Milli Eğitim Bakanlığı, 2026-2027 eğitim öğretim yılında oyunun eğitim sürecindeki yerini güçlendirecek kapsamlı bir politika çerçevesi oluşturdu.
“Türkiye Oyun Politika Belgesi ve Eylem Planı” ile çocukların oyun hakkının korunması, geleneksel oyun kültürünün gelecek kuşaklara aktarılması ve oyunun eğitim ile sosyal yaşamın doğal bir parçası haline getirilmesi amaçlanıyor.
Belgede 6 temel hedef, 29 politika maddesi ve 90 eylem adımı yer alıyor. Düzenleme okul öncesinden ortaöğretime kadar bütün eğitim kademelerini kapsarken, okul dışındaki öğrenme ortamları da planın kapsamına dahil edildi.
TENEFFÜSLER KISALTILMAYACAK, OKUL BAHÇELERİ DEĞİŞECEK
Yeni politikanın en dikkat çekici başlıklarından biri teneffüs sürelerine ilişkin oldu.
MEB, oyun için ayrılan zaman ve mekanın korunması gereken bir kamusal kaynak olarak değerlendirileceğini bildirdi. Buna göre teneffüs ve doğal oyun için ayrılan süreler kısaltılmayacak.
Teneffüsler yalnızca ders arası olarak değil, çocukların fiziksel, sosyal ve duygusal gelişimini destekleyen bir öğrenme zamanı olarak ele alınacak.
Mevcut teneffüs uygulamaları çocukların oyun ve dinlenme hakkı açısından yeniden değerlendirilecek. Gerekli görülmesi halinde mevzuat değişiklikleri için öneriler de hazırlanabilecek.
Okul bahçeleri ve oyun alanlarında da yeni uygulamalar hayata geçirilecek.
Geleneksel oyunlara yönelik zemin çizgileri yaygınlaştırılacak, “konuşan duvarlar” ve etkileşimli fiziki alanlar oluşturulacak. Okul bahçelerinin daha yeşil, çevre dostu ve farklı yaş gruplarının birlikte kullanabileceği alanlara dönüştürülmesine yönelik pilot çalışmalar yapılacak.
Çocukların oyun imkanlarının yeterli olup olmadığını ölçmek amacıyla ayrıca “Oyun Yeterliliği Değerlendirme Kılavuzu” hazırlanacak. İlk olarak belirlenen illerde uygulanacak sistemin daha sonra Türkiye geneline yayılması planlanıyor.
BEŞTAŞTAN MANGALAYA: GELENEKSEL OYUNLAR KAYIT ALTINA ALINACAK
Bakanlık, geçmişten günümüze aktarılan çocuk oyunlarının kaybolmasını önlemek amacıyla Ulusal Oyun Envanteri oluşturacak.
İl milli eğitim müdürlükleri tarafından saha çalışmaları gerçekleştirilecek ve derlenen geleneksel oyunlar dijital platform üzerinden herkesin erişimine açılacak.
UNESCO Somut Olmayan Kültürel Miras kapsamında değerlendirilebilecek oyunlar da belirlenecek ve uygun görülen oyunlar için başvuru dosyaları hazırlanacak.
Geleneksel çocuk oyunları şenliklerinin ülke genelinde düzenli hale getirilmesi de plan kapsamında yer alıyor. Türk dünyasının ortak çocuk oyunlarının belirlenmesi amacıyla ayrı bir envanter çalışması yapılması da hedefleniyor.
Beştaş, mendil kapmaca, ip atlama, çember çevirme, halat çekme, mangala ve çuval yarışı gibi geleneksel oyunların eğitim ortamlarında daha fazla yer alması hedefleniyor.
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında belirlenen değerlerle geleneksel oyunlar da eşleştirilecek. Bu doğrultuda “değer-oyun matrisi” hazırlanarak değerlerin oyun aracılığıyla kazandırılmasına yönelik uygulama materyalleri geliştirilecek.
ÖĞRETMENLERE OYUN EĞİTİMİ, MAHALLELERE OYUN SOKAĞI
Yeni politika belgesi öğretmenlere yönelik uygulamaları da kapsıyor.
Öğretim programlarında doğal oyun, rehberli oyun, eğitsel oyun ve oyunlaştırılmış öğrenme ayrı ayrı tanımlanacak ve bunlara yönelik süreler ayrılacak.
“Oyunsever öğretmen” yaklaşımı doğrultusunda öğretmenlere oyun pedagojisi konusunda mesleki gelişim eğitimleri verilecek ve formatör öğretmenler yetiştirilecek.
Üniversitelerle iş birliği yapılarak öğretmen yetiştiren lisans programlarında oyun pedagojisi ve oyunlaştırılmış öğrenme içeriklerinin güçlendirilmesi de planlanıyor.
Dijital oyunlara yönelik de yeni bir çerçeve oluşturulacak. Çocukların yaş ve gelişim düzeylerine uygun dijital oyunlar için kriterler belirlenecek; Türk kültürü, geleneksel oyunlar, karakterler ve anlatılardan yararlanan yerli dijital oyun projeleri desteklenecek.
Aile eğitimi programlarına da oyun modülleri eklenecek. Yerel yönetimlerle yapılacak iş birlikleri kapsamında mahalle ölçeğinde oyun sokakları ve erişilebilir oyun alanlarının oluşturulması desteklenecek.
Çalışmaların koordinasyonunu sağlamak için Ulusal Oyun Koordinasyon Kurulu kurulacak. Kurul yılda en az iki kez toplanacak ve yıllık değerlendirme raporu yayımlayacak.
Plan kapsamındaki 90 eylemin 25’inin kısa vadede, 53’ünün orta vadede ve 12’sinin uzun vadede gerçekleştirilmesi öngörülüyor.
